HOME
Seasons NL/EN

SEIZOENEN EN TIJDEN - foto’s en notities over de lente (NL) -

Amandelbloesem: een eerste heraut van de lente - De lente van de Vasten is opgestraald - Christus is opgestaan! - Met takken en palmtakken - Eieren kleuren - Wite & rood - Plaatselijke patronen - Recept - Uitzien naar de oogst - Gelijkenis +PDF -


Citaat:

“Jeremia, wat ziet gij? ...
Ik zie een amandelroede”

+ Jer.1:11


Citaat (+PDF):

Want mijn raadslagen zijn niet als uw raadslagen,

noch zijn uw wegen als mijn wegen, zegt de HEER,

Maar zo ver als de hemel verwijderd is van de aarde,

alzo is mijn weg ver verwijderd van uw wegen,

en zijn uw overleggingen verre van mijn denken;

want zoals de regen of de sneeuw nederdaalt uit de hemel

en niet wederkeert totdat de aarde doordrenkt is,

en voortbrengt en ontspruit,

en zaad geeft aan de zaaier en brood tot spijze,

aldus zal mijn woord zijn,

dat, als het uitgaat uit mijn mond, niet wederkeert

totdat al hetgeen ik wilde volbracht is...  

+ LXX Jes.55:8-11


Page title & additional keywords:

NL: Lente
(Nederlands, in Dutch, NL)
> download PDF for free/gratis


Seizoenen en tijden - times and seasons NL Lente
Amandelbloesem: een eerste heraut van de lente

“Jeremia, wat ziet gij? …
Ik zie een amandelroede”
+ Jer.1:11

In het Bijbelse klimaat is de amandel de eerste boom die bloeit. Reeds in januari, wanneer het met het lengen van de dagen alleen nog maar kouder wordt - met regen in de dalen en sneeuw op de bergtoppen - ontluikt de eerste bloesem.

Enkele weken later zijn de boomgaarden bekleed met een rose en wit bruidskleed - als een belofte van vaste hoop.

De lente van de Vasten is opgestraald ...


Rond de Middellandse zee valt de lente vroeg, en de rijkdom daarvan (of anderszins) hangt vooral af van voldoende regen. In goede jaren, zodra het weer enigszins opwarmt, is er een waarlijke uitbarsting van bloemen en fris groen.

Aldus begroet de Grote Vasten ons inderdaad als een ‘lente van de Vasten’, zoals het Triodion het uitdrukt. En als we straks de Heilige Week bereiken, zijn er misschien zelfs enkele vroeg rozen: om het Epitaphion mee te bedekken - vaak tevens begroet met rozenwater, om ons te herinneren aan de ‘geurige kruiden’.

Christus is opgestaan!


De Paasvreugde wordt op vele wijzen uitgedrukt, waaronder het luiden van de klokken - alle klokken. En op sommige plaatsen is iedereen welkom daaraan bij te dragen met een nieuwe feestelijke uitbarsting van klokgelui, gedurende heel de Paasdag, of zelfs de gehele Stralende Week:

Want Christus is waarlijk opgestaan!

Met takken en palmbladeren


Plaatselijke gebruiken voor Palmzondag hangen voor een groot deel af van de beschikbare bomen. In Israël, en andere landen waar het warm genoeg is voor palmbomen, kan men met twee extra lange palmtakken een soort triomfboog maken over de ingang van de kerk.

Soms zien we ook kleine kruisjes van gevouwen palmblad. Deze worden gezegend, samen met groene takken (op sommige plaatsen bovendien ook zakjes met olijfbladeren) - die we mee naar huis nemen, tot zegen het jaar rond  - als een lichtende ‘schaduw’ van het Feest (cf. Acts 5:15-16).

Eieren kleuren


In Christelijke culturen worden gewoonlijk eieren versierd ter ere van de Opstanding.

Wekenlang hebben we geen eieren gegeten, terwijl de kippen reeds voor het begin van de Vasten weer aan de leg zijn (na de winter). Er is dus meer dan genoeg voor iedereen!

De traditionele kleur is rood, ter gedachtenis aan een oud verhaal over de werkelijkheid van de Opstanding. Maar in sommige streken vinden we bijzondere patronen - en sommigen hebben daar heel de Vastentijd aan gewerkt, om een prachtig geschenk te kunnen geven aan geliefde vrienden en verwanten. Geschenken die vaak jarenlang bewaard worden, als een feestelijke herinnering.

Wit & rood


In de Paasnacht is wit de paaskleur bij uitstek, in gedachtenis aan onze Doop. Maar een tweede kleur die met deze dagen geassocieerd wordt, is rood - in sommige streken de kleur van de gewaden voor de Paasprocessie overdag.

Gewoonlijk is ook het ei, dat we aan het eind van de Paasvigilie als zegen ontvangen, roodgekleurd. Een oude methode gebruikt daarvoor de buitenste bruine uienschillen, die we voor dit doel gedurende heel de Grote Vasten hebben opgespaard > recept

Plaatselijke patronen


De patronen in de eieren hierboven zijn na het kleuren in de rode verf ingegrift, met een speld of naald. Ook verf of viltstiften kunnen gebruikt worden na het roodkleuren.

Links en hieronder een aantal prachtige voorbeelden van meer uitgebreide versieringen uit traditionele Orthodoxe streken.

Recept


Zoals eerder gezegd, bestaat er een bijzondere traditie om tijdens de Grote Vasten uienschillen te sparen, voor het kleuren van de eieren. Doch als het om een grote gemeenschap gaat, moeten we wellicht eerder beginnen met sparen!

Bewaar alleen de bruine papierachtige schllen, luchtig verpakt in een bruine papieren zak op een droge plaats. Als het goed is zullen ze zo niet schimmelen.

Recept: Kook de uienschillen ½ - 1 uur in ruim water. Na het afkoelen de schillen verwijderen. Kook de eieren in dit gekleurde water (evt. azijn toevoegen om de kleur te fixeren) en laat ze er geruime tijd inliggen. Dit geeft een bruinrode kleur. De schil van enkele rode uien samen koken met de gewone bruine, geeft een dieper rood. Evt. glanzend maken met wat spijsolie op een lapje (NB: Sommige viltstift-kleuren kunnen daardoor uitlopen!)

Uitzien naar de oogst


In Bijbelse streken betekenen winterregen en sneeuw op de bergen een belofte van een goede oogst, terwijl de warmte van de zon in de lente de grond opwarmt. Als het Oud-testamentische Pascha (Pesach) kwam, kon de gerstoogst in Judea reeds feestelijk worden ingewijd. In Galilea echter, dat noorderlijker ligt en wat hogerop, zal de feitelijke graanoogst later begonnen zijn.

Als de oogst daar is, hopen de boeren overal ter wereld op droog weer. Maar vooral in een droog klimaat is regen uiterst welkom tijdens het groeiseizoen - een levensnoodzaak voor een goede oogst.

Het is ergens in dit seizoen dat de Kerk het Feest van Mid-Pinksten viert, met o.a. het thema van het levenschenkend water. De wereld om ons heen wordt daar dus een levendig beeld van, zowel als van de gelijkenis - gelezen in de Vespers - van de regen die uit de hemel nederdaalt om de aarde te drenken; zie onderstaand citaat (om dit uit te printen, zie PDF)

website & design © A. Arnold-Lyklema